Η γλώσσα ως γλυπτική/ η γλυπτική ως γλώσσα

// Γράφει ο Γιάννης Δυρραχινός //

Για τη γλυπτική της Αγγέλικας Κοροβέση.

Το δίγλωσσο (αγγλικό/ελληνικό) βιβλίο «Αγγέλικα Κοροβέση, ο Χρόνος, οι Έννοιες, οι μορφές» των εκδόσεων Τεχνοχώρος Art Editions (2018) παρουσιάζει μια σημαντική πρόταση της δημιουργού στην οποία αναφέρεται. Την έκθεση σύγχρονων γλυπτών μέσα στις αίθουσες –κατά κύριο λόγο τις αίθουσες γλυπτικής του αρχαιολογικού μας μουσείου. Γλυπτών, που τα ίδια βρίσκονται σε συνεχή διάλογο με περισσότερες –εικαστικές και γλωσσικές– πτυχές της ελληνικής αρχαιότητας.

«Ειρήνη»

Το πρώτο αίσθημα που μου δημιουργήθηκε βλέποντας τις εικόνες του βιβλίου, τα σύγχρονα έργα της καλλιτέχνιδας μαζί με τα αρχαία γλυπτά είχαν κάτι από το ξάφνιασμα που μας δημιουργεί το μη αναμενόμενο. Όχι διότι η έκθεση σύγχρονων καλλιτεχνημάτων σε αρχαιολογικούς χώρους είναι κάτι το άπαξ. Αλλά κυρίως διότι για μένα το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο των Αθηνών, ένα από τα ωραιότερα στον κόσμο, έχει, μέσα στην πληρότητα και την ομορφιά του κάτι από ένα άβατο, ένα συνολικό έργο τέχνης όπου κάθε συμπλήρωση μοιάζει ριψοκίνδυνη. Εδώ, είχα την τύχη να μυηθώ στα πρώτα εφηβικά μου χρόνια από ένα σοφό αρχαιολόγο, τον Στέφανο Κουμανούδη, που μου αποκάλυψε βήμα–βήμα πολλά από τα μυστικά που ξεφεύγουν από το συνηθισμένο επισκέπτη. Ένας παραπάνω λόγος που το κάνει να είναι για μένα κάτι σαν ένα από τα σπίτια όπου γεννήθηκα, ψυχικά και πνευματικά, και όπου καταφεύγω, όταν μπορώ, για να βρω ανάσα και παρηγοριά.

«Πέταγμα»

Σύγχρονα γλυπτά λοιπόν, σύγχρονα γλυπτά από μέταλλο, ορείχαλκο, μπρούντζο, χάλυβα, κι ακόμη πέτρα, ξύλο και χορδές πλάι στα αριστουργήματα που συνήθισα να τα θεωρώ συγγενείς, ή για να κλέψω το λόγο του Ελύτη στο «Άξιον εστί», «θείους και ξάδελφους». Τι κάνει ωστόσο αυτά τα έργα να μη δημιουργούν το αίσθημα της ξένωσης, να μην είναι ανοίκεια; Είναι, πιστεύω, αυτή η ιδιότητα του Έλληνα καλλιτέχνη –ή μάλλον κάποιων Ελλήνων καλλιτεχνών- να βιώνουν και να εκφράζουν, συχνά υπαινικτικά και γι’ αυτό πιο ισχυρά, μια βαθιά και τελικά αβίαστη οικειότητα με την αρχαία γλυπτική γλώσσα –και πιο γενικά τον αρχαίο μας πολιτισμό- που κάνει το σύγχρονο δημιουργό «συγγενή και συνένοχο» με τον προϊστορικό δημιουργό του Σκεπτόμενου, όπως και με τον πρωτοκυκλαδικό αρπιστή ή τον αυλητή της Κέρου ή με τα αρχαϊκά, τα κλασικά και τα μετακλασικά έργα. Οικειότητα που χαρίζει, όταν ευστοχεί ο σύγχρονος καλλιτέχνης την οικείωση, τη δυνατότητα να «κλέψει» από τους μακρινούς/κοντινούς του προγόνους πολύτιμα μυστικά της τέχνης τους. Η οικείωση αυτή χαρίζει στα έργα, που εκτέθηκαν στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο και παρουσιάζονται στο βιβλίο, τη δύναμη να σταθούν πειστικά σε αυτόν τον προνομιακό όσο και απαιτητικό χώρο.

«Αήρ»

 

Το μονοπάτι της έμπνευσης που ακολουθεί, στα έργα που βλέπουμε στο βιβλίο, η Κοροβέση είναι για μένα η γλώσσα όχι σε μία άλλα σε περισσότερες διαστάσεις της. Ήχοι και μηνύματα λέξεων που γίνονται γλυπτά της Αγγελικής Κοροβέση. Ο σημαντικός μουσικολόγος μας Θρασύβουλος Γεωργιάδης δεν ήταν που έλεγε ότι η γλώσσα των τραγικών, η γλώσσα των Ελλήνων γενικότερα ήταν μια γλώσσα γλυπτή; Τα γλυπτά της καλλιτέχνιδας αποτελούν γλυπτικά μεταστοιχείωση των ηχομορφών, των κυματομορφών θεμελιακών ελληνικών λέξεων, όπως ειρήνη και αγών, ζώσα μνήμη ενός πολιτισμού όπου οι αθλητικοί, οι τραγικοί οι δικανικοί και οι πολιτικοί αγώνες ήταν στο επίκεντρο της ζωής. Αποτύπωση που, εννοείται, δεν δικαιώνεται εννοιολογικά, αλλά αισθητικά. Η γλώσσα λοιπόν ως γλυπτική και η γλυπτική ως γλώσσα, τωρινή και παντοτινή. Σε μια χώρα όπου ο ποιητής μας είπε τα λόγια: «μονάχη έγνοια η γλώσσα μας ως τις ακρογιαλιές του Ομήρου». Σε μια χώρα, ας προσθέσουμε, όπου η εντυπωσιακή γλωσσική συνέχεια από την Γραμμική Β’ τουλάχιστον μέχρι και σήμερα, είναι το θεμέλιο για να αναδεικνύονται έργα σαν αυτό της Κοροβέση.

Βιογραφικό

Η Αγγέλικα Κοροβέση ζει και εργάζεται στην Αθήνα. Ξεκίνησε την καριέρα της όταν αποφοίτησε από την Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών Αθηνών το 1975. Αποφάσισε να ασχοληθεί με την ηχητική ανάλυση των λέξεων δέκα χρόνια μετά. Το 1993 έκανε την πρώτη της ατομική έκθεση. Ήταν η γλύπτρια που αντιπροσώπευσε επίσημα την Ελλάδα σε εκθέσεις ανά τον κόσμο για τις ανάγκες των Ολυμπιακών Αγώνων Αθήνα 2004.Λίγα χρόνια αργότερα στον Διεθνή Διαγωνισμό Γλυπτικής ‘Ολυμπιακό Πνεύμα στο Πεκίνο 2008’ κέρδισε το Ασημένιο Ολυμπιακό Μετάλλιο. Το έργο ‘Ειρήνη’ που της χάρισε τη διάκριση ήταν το έναυσμα για τη νέα σειρά γλυπτών ‘Ισορροπιστής’. Εκτός των ατομικών εκθέσεων, εκθέτει σε Πανελλαδικές συναντήσεις τέχνης, ενώ έχει αναλάβει έργα για δημόσιους φορείς αλλά και ιδιώτες. Σήμερα εργάζεται σε έργα μεγάλης κλίμακας εξερευνώντας τη χρήση ήχου και εικόνας.
Έχει συμμετάσχει σε εκθέσεις σε 32 χώρες.
Εκπροσώπησε την Ελλάδα σε συναντήσεις όπως: 4η Τριενάλε Γλυπτικής στη Γαλλία, Έκθεση Γλυπτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην Ουάσινγκτον, Φρανκφούρτη 2001 – 53η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου, ‘SonArt Olympics’ Multimedia Έκθεση.
Έχει βραβευτεί από δημόσιους φορείς σε Ελλάδα, Ιταλία, Κύπρο, Λος Άντζελες, Πεκίνο.
Τα έργα της Αγγέλικας Κοροβέση κοσμούν μουσεία, δημόσιους και ιδιωτικούς χώρους σε Ελλάδα, Κύπρο, Γαλλία, Χιλή, Στοκχόλμη, Πεκίνο.

http://www.aggelika.gr

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.